چڕخال د ڤهگێرانا رومانێدا (ئالێ دى یێ پرێ) وهك نموونه
Keywords:
زمانێ كوردی، چڕخال، رومانAbstract
هونهرێ ڤهگێرانێ ههر ل دهستپێكا پهیدابوونێ و ههتا نوكه گهشهكرنهكا پێشچاڤ ب خۆڤه دیتیه، ل گهل وێ ڕهوتا پێشڤهچوونێ رهخنا ڤهگێرانێ ژى ب شێوهیهكێ زانستى لسهر بنهمایهكێ ئهكادیمى پێشڤهچوو، ب تایبهت ل سهر دهستێ ههردوو قوتابخانهیێن فۆرمالیستێن روس و بونیادگهرێن فهرهنسى پێشكهفتنهكا لبهرچاڤ ب خۆڤه دیت. ژ ئهگهرێ وێ پێشكهفتنێ، زانستێ ڤهگێرانێ لسهر ههردوو شهنگستێن ههبوونا چیروكێ و ئاوایێ گوتنا چیروكێ پهیدابوو، وهك دهرئهنجامهك بۆ وێ رهنجا ل بهرى هینگێ هاتیه دان، ئهڤجا هندهك تێگهه و میكانیزمێن ڤهگێرانێ یێن تازه پهیدابوون كو كاریگهریهكا پێشچاڤ د بوارێ گهشهكرنا رومانێدا كر. چڕخال وهكو تێگهههك ژ تێگههێن هونهرێ ڤهگێرانێ پهیدابوو، مهبهست ژێ چركرنا گوشهنێرینا ڤهگێریه، واته گوشهگیركرنا زانیاریێن وى د خالهكا چردا كو چارچوڤهیێ دیتنا ڤهگێرى بۆ رویدان و كهسایهتیێن بهشدار د ناڤ رویداناندا سنوردار دكهت، لهوما چڕخال بوو تێگهههكێ بنهرهت ژ تێگههێن گوتارا ڤهگێرانێ و شیا جهێ تێگههێن دیتر بگریت، وهك (بۆچوون، دیتن، گوشهنێرین) ب سالۆخدانا تێگهههكێ كارپێكهرێ پهیوهندیدار ب ڤهگێرى و پروسا ڤهگێرانێ. ڤهكولین ل دویف رێبازا وهصفى – شرۆڤهكارى هاتیه ئهنجامدان، پهیكهرێ ڤهكولینێ ژ پێشهكى و دوو تهوهران پێكدهێك، تهوهرێ ئێكێ لسهر بنیاتێ نواندنا ڤهگێرانێ د چڕخالـێدایه و تهوهرێ دووێ لسهر جۆرێن چڕخالێیه و ئهڤ ڤهكولینه ب چهند ئهنجام و پهراوێز و لیستا ژێدهران بدوماهیك دهێت.